Liên hoan phim Lumière vinh danh các di sản điện ảnh

0
8

Mặc dù dịch Covid-19 đã khiến cho nhiều sự kiện văn hóa tại Pháp bị hủy bỏ, nhưng thành phố Lyon vẫn duy trì liên hoan phim Lumière cho tới ngày 18/10/2020. Ngoài việc giới thiệu các tác phẩm mới, trong đó có bộ phim phác họa tiểu sử của Céline Dion, liên hoan Lumière đặc biệt tôn vinh các tên tuổi giúp cho làng nghệ thuật thứ 7 tỏa sáng.

Được thành lập vào năm 2009, Liên hoan phim Lumière tại thành phố Lyon là sự kiện quan trọng nhất của Viện văn hóa Lumière, có nhiệm vụ lưu trữ, trùng tu cũng như phổ biến các thước phim xưa. Sở dĩ thành phố Lyon đã được chọn làm địa bàn hoạt động, bởi vì đó là nơi mà hai anh em Auguste và Louis Lumière (với sự trợ giúp của kỹ sư người Pháp Jules Carpentier) đã hoàn thiện vào năm 1895 chiếc máy đầu tiên chiếu phim lên màn ảnh lớn.

Trái với các liên hoan điện ảnh tại những thành phố khác như Cannes, Deauville, Annecy hay Angoulême, liên hoan Lumière không tổ chức chương trình chiếu phim có tranh giải, mà chủ yếu quảng bá các tác phẩm thuộc vào hàng di sản điện ảnh, từng ghi dấu ấn khó phai mờ trong làng nghệ thuật thứ 7. Đồng thời, liên hoan này còn giới thiệu những tác phẩm mới được phát hành, để bắt nhịp cầu giữa hai dòng phim truyền thống và hiện đại. Trong số các kiệt tác đã được hoàn thiện về mặt hình ảnh cũng như âm thanh, có ‘‘The Seventh Seal’’ của đạo diễn Thụy Điển Ingmar Bergman, ‘‘Voyage en Italie’’ của đạo diễn người Ý Roberto Rossellini, ‘‘The Red River’’ của nhà làm phim Mỹ Howard Hawks hay là ‘‘Ugetsu Monogatari’’ của bậc thầy Nhật Bản Kenji Mizoguchi.

Trong chương trình của liên hoan Lumière lần thứ 12, ban tổ chức sẽ  dành nguyên ngày 16/10/2020 để trao một giải thưởng đặc biệt, tôn vinh toàn bộ sự nghiệp điện ảnh của hai anh em đạo diễn người Bỉ Jean-Pierre và Luc Dardenne. Trên bục đài danh vọng, họ nối bước nhiều tên tuổi lớn từng được vinh danh những năm trước như Clint Eastwood (2009), Ken Loach (2012), Pedro Almodóvar (2014), Martin Scorsese (2015), Vương Gia Vệ (2017), Francis Ford Coppola (2019)… Nhân dịp này, nhiều thước phim của hai anh em Dardenne sẽ được chiếu lại, kể cả những bộ phim tài liệu đầu tiên cho tới những tác phẩm mang đậm dấu ấn hiện thực xã hội, sở trường của hai nhà làm phim này. Cũng như đạo diễn Anh Ken Loach, hai anh em người Bỉ nằm trong nhóm đạo diễn từng đoạt nhiều Cành cọ vàng tại Cannes : ‘‘Rosetta’’ vào năm 1999 và ‘‘L’Enfant’’ (Đứa Bé) vào năm 2005.

Cũng trong chương trình liên hoan năm nay, đạo diễn Oliver Stone sau khi phải vắng mặt trong chương trình chiếu phim theo chuyên đề hồi tháng 03/2020 tại Viện Lumière vì dịch Covid-19, lần này ông sẽ có mặt tại Lyon để giới thiệu phiên bản trùng tu của bộ phim ‘‘Born on the 4th July’’ (Sinh ngày 4 tháng 7) nói về các cựu quân nhân Mỹ sau chiến tranh Việt Nam. Đạo diễn Oliver Stone cũng nhân dịp này tham gia buổi ký tặng bản tiếng Pháp của quyển hồi ký ‘‘Chasing the Light’’ (Đeo đuổi ánh sáng) do nhà xuất bản Pháp L’Observatoire phát hành vào trung tuần tháng 10.

Về phía các bộ phim mới, chương trình chiếu phim của liên hoan Lumière lại càng thêm phong phú, đa đạng nhờ vào các tác phẩm mang thương hiệu Cannes. Liên hoan điện ảnh quốc tế Cannes đã bị hủy bỏ và gần cả trăm tác phẩm từng được tuyển chọn để tranh giải tại Cannes đã được đưa sang giới thiệu tại các liên hoan khác như Angoulême, Deauville hay Lyon. Trong số các tác phẩm Cannes được công chiếu lần đầu tiên vào mùa thu năm nay tại Lyon, đáng chú ý nhất vẫn là ‘‘Drunk’’ của Thomas Vinterberg, ‘‘Falling’’ của Viggo Mortensen, cả hai đều là khách mời danh dự của liên hoan. Ngoài ra, còn có ‘‘On the Rocks’’, tác phẩm mới nhất của Sofia Coppola được giới phê bình chờ đợi cũng như bộ phim ‘‘Nomadland’’ của nữ đạo diễn gốc Hoa Chloé Zaland, từng đoạt giải Sư tử Vàng tại liên hoan phim Venise hồi tháng 09/2020.

Về phía các bộ phim Pháp, ngoài bộ phim tiểu sử Céline Dion phóng tác của nữ diễn viên kiêm đạo diễn Valérie Lemercier, hàng loạt phim mới  được cho ra mắt khán giả Pháp, trong đó có ‘‘Des hommes’’ của đạo diễn Lucas Belveaux, ‘‘Adieu les cons’’ phim hài mới của Albert Dupontel, ‘‘Les Deux Alfred’’ của Bruno Podalydès hay là tác phẩm  ‘‘ADN’’, của nữ đạo diễn Maïwenn.

Do cốt lõi của liên hoan Lumière gắn liền với các di sản điện ảnh, ban tổ chức năm nay tổ chức hai sự kiện lớn. Trước hết, ngày bế mạc liên hoan 18/10 rơi đúng vào dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Melina Mercouri. Cùng với đạo diễn Jules Dassin (thân phụ của danh ca Joe Dassin), bà đã trở nên nổi tiếng vào những năm 1960 nhờ các bộ phim như ‘‘Stella, femme libre’’ (Người đàn bà tự do) hay là ‘‘Never On Suday’’ (tạm dịch Không tiếp khách Chủ nhật) từng đoạt giải diễn xuất tại Cannes và giải Oscar dành cho ca khúc hay nhất. Nhân dịp này, thần tượng ca nhạc người Hy Lạp Nana Mouskouri đến Lyon để hát những ca khúc hay nhất của Melina Mercouri, một cách để tưởng nhớ đồng hương và cũng là bạn thân trong nghề.

Quan trọng không kém là lễ kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Michel Audiard (1920-1985) với sự hiện diện của gia đình tác giả. Sinh thời nổi tiếng là một nhà biên kịch kiêm đạo diễn, Michel Audiard đã ảnh hưởng tới ba thế hệ khán giả Pháp nhờ tài soạn kịch bản và viết đối thoại cực kỳ ấn tượng trong cách dùng tiếng lóng, chơi chữ hay nói lái. Những mẫu đối thoại trong các bộ phim như ‘‘Un singe en hiver’’, ‘‘Mélodies en sous-sol’’ và nhất là ‘‘Les Tontons Flingueurs’’ đã đi vào kho tàng tiếng Pháp. Lễ kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Michel Audiard sẽ diễn ra với sự hiện diện của con trai ông,  đạo diễn nổi  tiếng Jacques Audiard và người cháu nội, nhà văn Stéphane Audiard. Nối bước thân phụ, đạo diễn Jacques Audiard trở thành một trong những tên tuổi xuất sắc nhất làng điện ảnh Pháp với hơn 30 giải thưởng lớn nhỏ, trong đó có 5 giải điện ảnh César và một Cành cọ vàng tại liên hoan Cannes. Đến liên hoan Lumière lần này để dự lễ vinh danh, Jacques Audiard còn khai mạc một cuộc triển lãm lớn dành cho các bộ phim của tác giả Michel Audiard, một cách để ngỏ lời tri ân cho tất cả những đóng góp của người cha, giúp cho điện ảnh Pháp thêm rực rỡ ánh sáng, đúng theo nghĩa của từ ‘‘lumière’’.

Theo RFI